Windykacja w Paragwaju

Postępowanie w sprawie windykacji w Paragwaju powinno rozpocząć się od prawnej, finansowej i rejestrowej weryfikacji dłużnika. Na tym etapie należy sprawdzić tożsamość i adres dłużnika, jego działalność gospodarczą, dokumenty potwierdzające dług, istniejące postępowania sądowe lub wykonawcze, oznaki niewypłacalności, majątek podlegający rejestracji oraz możliwe podstawy kwestionowania roszczenia. W sprawie przeciwko paragwajskiemu dłużnikowi znaczenie mogą mieć również informacje rejestrowe dotyczące nieruchomości, wpisów osobistych, danych katastralnych, stanu praw do majątku, upadłości oraz zwołania wierzycieli.

Przed rozpoczęciem negocjacji lub postępowania sądowego wierzyciel powinien uporządkować umowę, faktury, dokumenty dostawy towaru lub wykonania usług, korespondencję handlową, potwierdzenia częściowej zapłaty, uznanie długu, zabezpieczenia, czeki, weksle, zaakceptowane faktury oraz inne dokumenty pozwalające wykazać istnienie i wymagalność zobowiązania. Taka analiza pomaga ustalić, czy sprawa powinna być prowadzona przez windykację polubowną, postępowanie zwykłe, postępowanie w sprawie roszczeń o niższej wartości, postępowanie na podstawie tytułu wykonawczego, uznanie orzeczenia zagranicznego, przymusowe wykonanie albo działania związane z niewypłacalnością dłużnika.

Jeżeli dłużnik nadal prowadzi działalność, nie wykazuje wyraźnych oznak niewypłacalności, a dokumenty pozwalają uzasadnić roszczenie, etap pozasądowy może służyć uzyskaniu dobrowolnej zapłaty, ustaleniu harmonogramu spłaty, zwrotowi towaru, uzyskaniu pisemnego uznania długu, wzmocnieniu zabezpieczeń albo przygotowaniu przyszłej sprawy sądowej z mocniejszą podstawą dowodową.

Kontakt z dłużnikiem powinien odbywać się przez pisemne wezwanie oraz kanały pozwalające zachować dowód wysłania, treści roszczenia i otrzymanych odpowiedzi. Jeżeli dług opiera się na czekach, wekslach, zaakceptowanych fakturach lub innych dokumentach dłużnych, zachowanie oryginału dokumentu ma szczególne znaczenie dla uniknięcia sporu o istnienie, przeniesienie lub możliwość dochodzenia roszczenia z takiego dokumentu.

Jeżeli negocjacje nie prowadzą do bezpiecznego rozwiązania, dłużnik bez podstaw kwestionuje dług, narusza porozumienie o spłacie albo analiza rejestrowa wskazuje na ryzyko utraty majątku, należy przygotować windykację sądową i wybrać właściwą drogę procesową z uwzględnieniem dokumentu, wartości roszczenia oraz sytuacji majątkowej dłużnika.

Przed wszczęciem sprawy sądowej należy sprawdzić termin przedawnienia właściwy dla konkretnego roszczenia. W Paragwaju roszczenia osobiste, dla których ustawa nie przewiduje szczególnego terminu, przedawniają się po 10 latach. Ten sam 10-letni termin ma zastosowanie do roszczenia wynikającego z prawa stwierdzonego prawomocnym orzeczeniem, nawet jeżeli pierwotne prawo podlegało krótszemu terminowi. W przypadku roszczeń przedsiębiorców o zapłatę ceny sprzedanych towarów termin przedawnienia wynosi 3 lata.

Bieg przedawnienia może zostać przerwany przez doręczone dłużnikowi powództwo, zgłoszenie dokumentu długu w postępowaniu spadkowym albo w postępowaniu zwołania wierzycieli, jednoznaczną czynność sądową lub pozasądową oznaczającą uznanie długu przez dłużnika, a także przez umowę w formie dokumentu urzędowego o poddaniu sporu rozstrzygnięciu arbitra lub arbitrów. Po przerwaniu termin zaczyna biec na nowo według właściwych zasad.

Prawo paragwajskie pozwala prowadzić sądową windykację długów w postępowaniu zwykłym, w postępowaniu dotyczącym roszczeń o niższej wartości albo w postępowaniu opartym na dokumencie mającym moc wykonawczą. Wybór drogi zależy od wartości roszczenia, istnienia sporu co do długu oraz przede wszystkim od tego, czy wierzyciel posiada dokument pozwalający żądać natychmiastowego wykonania.

Jeżeli dług wynika z dokumentu mającego moc wykonawczą, a zobowiązanie dotyczy wymagalnej i określonej kwoty pieniężnej, wierzyciel może skorzystać z postępowania na podstawie tytułu wykonawczego. Droga ta ma szczególne znaczenie przy roszczeniach opartych na dokumencie urzędowym, dokumencie prywatnym uznanym sądownie lub z podpisem poświadczonym, uznaniu wymagalnego i określonego długu przed właściwym sędzią, rachunku zatwierdzonym lub uznanym przy przygotowaniu powództwa wykonawczego, wekslu trasowanym, zaakceptowanej fakturze, zobowiązaniu pisemnym, wekslu własnym, czeku odrzuconym przez bank oraz innych dokumentach, którym ustawa nadaje moc wykonawczą.

W takim postępowaniu sędzia dokładnie bada dokument przedstawiony przez wierzyciela. Jeżeli dokument pozwala na wykonanie, sędzia wydaje nakaz zapłaty i zajęcia majątku obejmujący określoną kwotę roszczenia, odsetki oraz koszty. Nakaz przekazywany jest tego samego dnia urzędnikowi sądowemu, który powinien zażądać zapłaty od dłużnika w ciągu trzech dni. Jeżeli dłużnik nie płaci przy wezwaniu, urzędnik sądowy zajmuje majątek wystarczający do pokrycia kwoty wskazanej w nakazie.

Jeżeli zajęcie dotyczy majątku znajdującego się u osób trzecich albo wierzytelności przysługujących dłużnikowi wobec osób trzecich, środek ten powinien zostać tego samego dnia doręczony posiadaczom majątku lub osobom zobowiązanym do zapłaty. Jeżeli chodzi o nieruchomości albo inne składniki majątku podlegające rejestracji, zajęcie może zostać dokonane przez wpis w odpowiednim rejestrze, a konieczne pisma sądowe powinny zostać wydane w ciągu drugiego dnia od postanowienia zarządzającego taki środek.

Po wezwaniu do zapłaty dłużnik może wnieść zarzuty w terminie pięciu dni, w jednym piśmie i z jednoczesnym wskazaniem dowodów. Dopuszczalne zarzuty obejmują brak właściwości, brak należytej reprezentacji, toczące się już postępowanie między tymi samymi stronami, fałszywość lub nieprzydatność dokumentu do wykonania, przedawnienie, udokumentowaną całkowitą lub częściową zapłatę, potrącenie określonej wierzytelności wynikającej z dokumentu mającego moc wykonawczą, obniżenie długu, odroczenie, zwolnienie z długu, odnowienie, ugodę oraz prawomocne rozstrzygnięcie tej samej sprawy.

Jeżeli dłużnik nie wnosi zarzutów w terminie, sędzia wydaje orzeczenie o sprzedaży majątku bez dalszego rozpoznania. Zarzuty oczywiście niedopuszczalne albo sformułowane niejasno i niekonkretnie również mogą zostać oddalone bez dalszego badania. Jeżeli zarzuty zostaną przyjęte do rozpoznania, wierzyciel otrzymuje pięć dni na odpowiedź.

Jeżeli spór dotyczy wyłącznie kwestii prawnej albo może zostać rozstrzygnięty na podstawie akt sprawy, sędzia powinien wydać orzeczenie w ciągu dziesięciu dni od odpowiedzi wierzyciela albo od upływu terminu na jej złożenie. Jeżeli zarzuty wymagają przeprowadzenia dowodów, sędzia wyznacza wspólny termin dowodowy, który nie może przekroczyć piętnastu dni. Każda strona może zgłosić do siedmiu świadków, a nadzwyczajny termin dowodowy nie jest przyznawany. Po przeprowadzeniu dowodów akta pozostają w sekretariacie sądu przez dwa dni, a po upływie tego terminu sędzia wydaje orzeczenie w ciągu dziesięciu dni.

Taka procedura jest użyteczna dla wierzyciela dysponującego mocnymi dokumentami, ale wymaga wcześniejszego sprawdzenia formy i treści dokumentu dłużnego. Czek, weksel, zaakceptowana faktura albo wadliwy dokument prywatny mogą prowadzić do zarzutów dłużnika, konieczności działań przygotowawczych albo potrzeby skierowania sprawy do postępowania zwykłego przed uzyskaniem realnego wykonania.

Postępowanie zwykłe stosuje się wtedy, gdy dług wymaga wcześniejszego sądowego ustalenia jego istnienia, wymagalności lub wysokości, albo gdy wierzyciel nie posiada wystarczającego dokumentu o mocy wykonawczej. Postępowanie rozpoczyna się od wniesienia pozwu do właściwego sądu. Jeżeli pozew spełnia wymogi ustawy, sędzia doręcza go pozwanemu, który powinien odpowiedzieć w terminie osiemnastu dni.

W odpowiedzi pozwany powinien jasno przyznać albo zaprzeczyć każdemu faktowi wskazanemu w pozwie, odnieść się do autentyczności dokumentów, które go dotyczą, oraz wskazać, czy otrzymał listy, telegramy lub inne dokumenty do niego skierowane, jeżeli ich kopie zostały dołączone. Powinien również jasno przedstawić fakty, na których opiera swoją obronę.

Milczenie, odpowiedzi wymijające albo ogólne zaprzeczenie mogą zostać ocenione jako uznanie prawdziwości istotnych i zgodnych z prawem faktów, których dotyczą. Jeżeli pozwany dołącza dokumenty do odpowiedzi, są one przekazywane powodowi, który powinien ustosunkować się do nich w terminie sześciu dni.

Jeżeli pozwany uznaje fakty wskazane przez powoda, sędzia może stwierdzić, że sprawa dotyczy wyłącznie kwestii prawnej. W takim przypadku stronom udziela się kolejno możliwości przedstawienia stanowiska, a sprawa przechodzi do etapu rozstrzygnięcia. Jeżeli między stronami istnieją istotne sporne fakty, sędzia otwiera etap dowodowy.

Jeżeli jedna ze stron sprzeciwi się otwarciu etapu dowodowego w terminie trzech dni, sędzia rozstrzyga po wysłuchaniu drugiej strony. Rozstrzygnięcie podlega zaskarżeniu tylko wtedy, gdy uchyla otwarcie etapu dowodowego.

Jeżeli w ciągu trzech dni od uprawomocnienia się postanowienia o otwarciu etapu dowodowego wszystkie strony oświadczą, że nie mają dowodów do przeprowadzenia albo że dowody wynikają wyłącznie z akt sprawy lub z dokumentów już złożonych i niekwestionowanych, sędzia ponownie umożliwia stronom przedstawienie stanowiska, a sprawa przechodzi do ostatecznego rozstrzygnięcia.

Gdy etap dowodowy jest kontynuowany, sędzia wyznacza termin na przeprowadzenie dowodów, który nie może przekroczyć czterdziestu dni. Dowody należy zgłosić w ciągu pierwszych dziesięciu dni, z uwzględnieniem szczególnych zasad dotyczących dowodów z dokumentów i wyjaśnień stron.

Termin dowodowy może zostać zamknięty przed upływem, jeżeli strony wyrażą zgodę albo wszystkie dowody zostały już przeprowadzone. Po zakończeniu tego etapu akta są przekazywane pełnomocnikom stron kolejno na sześć dni dla każdego z nich, aby mogli złożyć pisemne stanowisko dotyczące znaczenia dowodów, jeżeli uznają to za potrzebne.

Po złożeniu pism albo po upływie terminu na ich złożenie sąd przechodzi do wydania ostatecznego orzeczenia w odpowiednim terminie procesowym.

Postępowanie w sprawie roszczeń o niższej wartości ma zastosowanie do spraw cywilnych i gospodarczych mieszczących się we właściwości sędziów rozpoznających sprawy o mniejszej wartości, do wysokości trzystu ustawowych minimalnych stawek dziennych za różne nieokreślone rodzaje działalności w stolicy Republiki. Procedura zachowuje logikę postępowania rozpoznawczego, ale odbywa się w krótszych terminach: pozwany odpowiada na pozew w ciągu sześciu dni; jeżeli sprawa dotyczy wyłącznie kwestii prawnej, sędzia może wydać rozstrzygnięcie w ciągu dziesięciu dni; a termin wydania ostatecznego orzeczenia jest krótszy niż w postępowaniu zwykłym.

Ostateczne orzeczenie może zostać zaskarżone w terminie pięciu dni od doręczenia. Zaskarżenie jest dopuszczalne wobec orzeczeń kończących sprawę oraz wobec rozstrzygnięć dotyczących kwestii ubocznych, jeżeli powodują nieodwracalną szkodę dla strony. W drugiej instancji sąd wyższy bada sprawę w granicach zarzutów strony skarżącej. Jeżeli Sąd Najwyższy Paragwaju rozpoznaje sprawę jako sąd odwoławczy, uzasadnienie środka zaskarżenia należy złożyć w ciągu dziewięciu dni w przypadku orzeczenia kończącego sprawę oraz w ciągu pięciu dni w przypadku postanowienia ubocznego.

Jeżeli wierzyciel posiada już orzeczenie wydane przez sąd zagraniczny, strategia w Paragwaju nie zaczyna się zwykle od nowego zwykłego pozwu o zapłatę, lecz od analizy uznania i wykonania zagranicznego orzeczenia sądowego. Orzeczenia zagraniczne podlegają wykonaniu zgodnie z umowami międzynarodowymi mającymi zastosowanie do państwa ich pochodzenia. Jeżeli brak takiej umowy, orzeczenie może zostać wykonane, gdy ma moc ostatecznego rozstrzygnięcia w państwie wydania, pochodzi od sądu właściwego, pozwany został prawidłowo wezwany i reprezentowany albo zgodnie z prawem nie uczestniczył w sprawie, obowiązek jest dopuszczalny według prawa paragwajskiego, orzeczenie nie narusza międzynarodowego porządku publicznego, spełnia wymagania autentyczności oraz nie jest sprzeczne z wcześniejszym albo równoczesnym orzeczeniem paragwajskim.

Wykonania zagranicznego orzeczenia należy żądać przed właściwym sądem pierwszej instancji. Do wniosku powinno się dołączyć zalegalizowany i przetłumaczony odpis orzeczenia oraz dokumenty potrzebne do wykazania, że orzeczenie jest ostateczne i spełnia wymagane warunki. Ten etap ma znaczenie wtedy, gdy wierzyciel uzyskał rozstrzygnięcie poza Paragwajem, ale potrzebuje skierować działania do majątku, pieniędzy, wierzytelności lub innych praw majątkowych znajdujących się w Paragwaju.

Po tym, jak orzeczenie paragwajskie stanie się ostateczne albo wykonalne i upłynie termin dobrowolnego spełnienia świadczenia, wierzyciel powinien wszcząć przymusowe wykonanie. Prawo stwierdzone prawomocnym orzeczeniem podlega 10-letniemu terminowi przedawnienia. Jeżeli orzeczenie nakazuje zapłatę określonej kwoty albo istnieje zatwierdzone i ostateczne wyliczenie należności, wierzyciel może skierować działania do majątku dłużnika według właściwych zasad wykonania.

Na etapie wykonania roszczenie wierzyciela może zostać zaspokojone przez zajęcie pieniędzy, wierzytelności, ruchomości, majątku podlegającego rejestracji albo nieruchomości dłużnika, a następnie przez rozliczenie, wypłatę wierzycielowi, spieniężenie albo sprzedaż sądową zależnie od charakteru zajętego majątku. W postępowaniu opartym na dokumencie mającym moc wykonawczą nakaz zapłaty i zajęcia majątku pozwala wezwać dłużnika do zapłaty, a przy braku natychmiastowej zapłaty zająć majątek wystarczający do pokrycia należności głównej, odsetek i kosztów.

Jeżeli dłużnik wykazuje oznaki niewypłacalności i nie jest w stanie regularnie regulować długów w terminie ich wymagalności, wierzyciel może rozważyć drogę upadłości. W Paragwaju ogłoszenie upadłości zakłada stan niewypłacalności dłużnika, który może przejawiać się przez jedno lub kilka niewykonań zobowiązań albo inne zewnętrzne fakty świadczące o majątkowej niezdolności do terminowego wykonywania obowiązków, niezależnie od ich charakteru. Upadłości może żądać sam dłużnik, jego spadkobiercy albo jeden lub kilku wierzycieli.

W sytuacji upadłościowej odzyskanie należności nie ogranicza się do sprawdzenia, czy dłużnik ma majątek w chwili złożenia wniosku. Konieczne może być również zbadanie czynności dokonanych przed ogłoszeniem upadłości albo przed odpowiednim wnioskiem. Bezskuteczne wobec masy są czynności nieodpłatne oraz płatności zobowiązań jeszcze niewymagalnych dokonane przez dłużnika w poprzednich dwunastu miesiącach. W tym samym dwunastomiesięcznym okresie mogą zostać uchylone nieproporcjonalne czynności odpłatne, spłaty wymagalnych długów dokonane w sposób inny niż pierwotnie należny oraz ustanowienie zabezpieczeń rzeczowych dla wcześniejszych zobowiązań, które wcześniej nie były nimi zabezpieczone, chyba że druga strona wykaże wypłacalność dłużnika albo wystarczającą podstawę do przekonania, że dłużnik był wypłacalny.

Ponadto na korzyść masy mogą zostać uchylone czynności odpłatne dokonane w poprzednich sześciu miesiącach z krewnymi w linii prostej, krewnymi albo powinowatymi do drugiego stopnia, z małżonkiem albo odpowiednimi krewnymi lub powinowatymi małżonka, jeżeli spełnione są warunki ustawowe. Po uchyleniu czynności albo uznaniu jej za bezskuteczną przekazany majątek powinien zostać zwrócony do masy. Jeżeli zwrot w naturze nie jest możliwy, stosuje się odszkodowanie. Jeżeli majątek przeszedł na osoby trzecie, jego zwrot również może być dochodzony w przypadkach przewidzianych przez prawo.

Gdy brak majątku wiąże się z wyprowadzeniem aktywów, czynnościami pozornymi, przeniesieniem majątku na szkodę wierzycieli albo oszukańczym działaniem osób kontrolujących dłużnika, analiza niewypłacalności może zostać połączona ze środkami zabezpieczenia majątku, uchyleniem czynności szkodliwych oraz oceną odpowiedzialności zarządców, właścicieli lub innych osób, które przyczyniły się do powstania albo pogłębienia szkody majątkowej.

Jeżeli masz problem z dłużnikiem w Paragwaju, Grandliga może przeanalizować dokumenty, określić strategię dochodzenia roszczenia, przygotować negocjacje, zorganizować postępowanie sądowe, wspierać wykonanie orzeczenia albo pracować nad uznaniem orzeczenia zagranicznego. Skontaktuj się z nami, aby ocenić sprawę i wybrać odpowiednią drogę odzyskania należności z uwzględnieniem dostępnych dowodów, sytuacji dłużnika oraz środków prawnych, które można realnie zastosować.

19.09.2024

222