Windykacja w Beninie

Postępowanie windykacyjne w Beninie rozpoczyna się od oceny wypłacalności dłużnika, jego dziedziny działalności, historii przedsiębiorstwa, dostępności dokumentów potwierdzających dług, bieżących spraw sądowych i postępowań egzekucyjnych, a także możliwości kwestionując dług. Ocena ta określa strategię, która będzie stosowana w imieniu klienta podczas procesu windykacyjnego.

Jeżeli wobec dłużnika nie toczą się żadne sprawy sądowe ani zaległe orzeczenia sądowe dotyczące windykacji, a jest on aktywny, wówczas wskazane jest skorzystanie z etapu windykacji przedprocesowej.

Etap ten polega na intensywnych negocjacjach z dłużnikiem w celu osiągnięcia porozumienia w sprawie spłaty roszczeń wierzyciela lub innych możliwości ugody (np. zwrot towaru, cesja długu na osobę trzecią, wzajemna wymiana usług lub towarów). 

Komunikacja z dłużnikiem następuje natychmiast po przesłaniu roszczenia za pośrednictwem poczty, e-maila, telefonu lub komunikatorów internetowych. Proces ten polega na aktywnej interakcji z dłużnikiem w celu wywarcia na niego presji. Głównym zadaniem jest nawiązanie dialogu z kluczowymi decydentami w celu przyspieszenia procesu windykacyjnego.

Średni okres odbioru przedprocesowego wynosi do 60 dni (z wyjątkiem przypadków, w których uzgodniono ratalny plan spłaty zadłużenia). Jeżeli realizacja tego etapu nie przyniosła oczekiwanych rezultatów lub po wstępnej analizie stwierdzono, że nie ma ona zastosowania, wówczas należy zastosować etap windykacji sądowej.

Republika Beninu jest członkiem OHADA (Organizacji na rzecz Harmonizacji Prawa Gospodarczego w Afryce), która obejmuje dziewięć zatwierdzonych Jednolitych Aktów Prawnych, które podlegają stosowaniu przez wszystkie kraje członkowskie ww organizacji. Dlatego też tryb sądowej windykacji, egzekucji i upadłości regulują przede wszystkim przepisy odpowiednich ustaw jednolitych.

Przed podjęciem działań prawnych należy zwrócić uwagę na przedawnienie. Ogólny okres przedawnienia zgodnie z prawem krajowym Beninu wynosi 30 lat. Zgodnie z przepisami ogólnego prawa handlowego OHADA zobowiązania wynikające z transakcji handlowych pomiędzy przedsiębiorcami lub pomiędzy przedsiębiorcami a podmiotami niebędącymi handlowcami wygasają po pięciu latach. Skutki upływu terminu przedawnienia są stosowane przed sądem pierwszej i apelacyjnej instancji wyłącznie na wniosek dłużnika. Bieg przedawnienia zostaje przerwany w momencie uznania przez dłużnika roszczeń wierzyciela. Po przerwaniu bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się na nowo. Termin przedawnienia może zostać skrócony lub przedłużony za zgodą stron. Nie można go jednak skrócić do mniej niż jednego roku i wydłużyć do więcej niż dziesięciu lat. Strony mogą także za obopólnym porozumieniem uzupełnić wykaz przyczyn zawieszenia i przerwania biegu przedawnienia.

Sądowa windykacja długów w Republice Beninu prowadzona jest na podstawie zwykłego postanowienia sądu oraz poprzez wydanie nakazu zapłaty.

Zwykła procedura sądowa rozpoczyna się od wniesienia pozwu do sądu, po czym przewodniczący sądu, jeżeli pozew spełnia wymogi proceduralne, wydaje postanowienie o wezwaniu stron i doręczeniu pozwanemu odpisów pozwu i dokumentów do niego dołączony.

Okres pomiędzy doręczeniem wezwania a wyznaczonym dniem stawienia się wyznacza się w następujący sposób: osiem dni, jeżeli strona wezwana zamieszkuje na obszarze właściwości sądu wyznaczonego do rozpoznania sprawy; piętnaście dni, jeżeli strona w sprawie zamieszkuje na terenie sąsiedniej jurysdykcji; jeden miesiąc, jeżeli uczestnik sprawy mieszka w innych regionach kraju; dwa miesiące, jeżeli uczestnik sprawy zamieszkuje poza terytorium Beninu.

W wyznaczonym dniu strony muszą stawić się osobiście lub przez pełnomocników. Jeżeli pozwany nie stawi się, może zostać wezwany ponownie z inicjatywy powoda lub na mocy postanowienia sędziego, jeżeli doręczenie wezwania nie nastąpiło osobiście. Jeżeli pozwany nie stawi się na drugie wezwanie, sprawa nadal będzie rozpatrywana merytorycznie w oparciu o dostępne materiały. Sąd orzeka przeciwko dłużnikowi dopiero wtedy, gdy roszczenie wierzyciela zostanie uznane za zgodne z prawem, dopuszczalne i uzasadnione.

Jeżeli pozwany i powód stawią się, sąd wysłuchuje ich i może rozpoznać sprawę, jeżeli uzna, że jest ona gotowa do wydania wyroku. Jeżeli sprawa nie jest gotowa do wydania wyroku, prezes sądu przekazuje sprawę sędziemu w celu przeprowadzenia czynności przygotowawczych. Czynności przygotowawcze prowadzone są w celu rozstrzygnięcia spornych kwestii faktycznych i prawnych w celu ustalenia prawdy w sprawie. W toku tej procedury strony wymieniają się wnioskami i dokumentami, sędzia przesłuchuje świadków, weryfikuje autentyczność dokumentów, powołuje biegłych lub angażuje ekspertów technicznych oraz rozstrzyga inne kwestie proceduralne. Po zakończeniu czynności przygotowawczych sędzia zwraca sprawę przewodniczącemu do rozpatrzenia co do istoty.

Na rozprawie mającej na celu merytoryczne rozpoznanie sprawy sąd ocenia wyniki czynności przygotowawczych i przeprowadza końcowe narady między stronami, po których podejmuje ostateczną decyzję. Jeżeli nie można natychmiast ogłosić decyzji, jej ogłoszenie zostaje odroczone do dokładniejszego rozpatrzenia na rozsądny okres, nie dłuższy jednak niż dwa miesiące.

Proces wydawania nakazu zapłaty regulowany jest ustawą o regulowaniu długów OHADA i służy do windykacji długów wynikających z umów, weksli zbywalnych lub czeków. Aby wszcząć tę procedurę, wierzyciel musi złożyć do sądu wniosek o wydanie nakazu zapłaty, załączając dokumenty potwierdzające dług. Jeżeli przedstawione materiały potwierdzają zasadność wymagań, sąd wydaje nakaz zapłaty określonej kwoty. W przypadku całkowitej lub częściowej odmowy uwzględnienia wniosku, na postanowienie sądu nie przysługuje zażalenie. Jedyną opcją dla wierzyciela jest zwrócenie się do sądu w ramach standardowego postępowania sądowego.

Odpisy wniosku i nakazu zapłaty należy przekazać dłużnikowi w terminie trzech miesięcy, pod rygorem utraty mocy prawnej. Po otrzymaniu dokumentów dłużnik ma obowiązek spłacić dług w terminie 15 dni albo w tym samym terminie zgłosić sprzeciw. W przypadku braku sprzeciwu nakaz zapłaty uzyskuje status dokumentu wykonawczego. Jeżeli dłużnik złoży sprzeciw, sędzia inicjuje próbę pogodzenia stron. W przypadku pomyślnego pojednania sporządzany jest akt podpisany przez obie strony, którego jeden egzemplarz zawiera formułę wykonawczą. Jeżeli nie uda się osiągnąć pojednania, sąd niezwłocznie rozpatruje sprawę co do istoty i podejmuje decyzję, nawet pod nieobecność dłużnika. Orzeczenie takie ma taki sam skutek jak wydany w postępowaniu kontradyktoryjnym i zastępuje pierwotny nakaz zapłaty.

Od wyroku sądu pierwszej instancji przysługuje odwołanie do sądu apelacyjnego w terminie miesiąca od dnia wydania zaskarżonego orzeczenia. W sprawach bezspornych termin ten wynosi piętnaście dni. Od decyzji Sądu Apelacyjnego przysługuje odwołanie do Sądu Najwyższego Beninu w terminie trzech miesięcy od daty zaskarżonej decyzji. W okresie odwoławczym skuteczność zaskarżonej decyzji może zostać zawieszona na wniosek zainteresowanego, jeżeli wykonanie decyzji spowoduje nieodwracalną szkodę. Orzeczenie Sądu Najwyższego jest ostateczne i nie podlega dalszemu zaskarżeniu.

Po uprawomocnieniu się postanowienia sądu wierzyciel powinien wszcząć postępowanie egzekucyjne. Termin na poddanie się postanowieniu sądu egzekucji wynosi 30 lat. W ramach wykonania orzeczenia sądu roszczenia wierzyciela mogą zostać zaspokojone poprzez zajęcie i spisanie środków z rachunków dłużnika; zajęcie ruchomości i nieruchomości dłużnika z późniejszą ich sprzedażą; aresztowanie i konfiskata papierów wartościowych, aresztowanie i konfiskata majątku dłużnika będącego w posiadaniu osób trzecich.

Alternatywnym sposobem windykacji długów jest wszczęcie postępowania upadłościowego dłużnika. W Republice Beninu proces ten regulują przepisy jednolitego prawa upadłościowego OHADA. Wierzyciel może wszcząć postępowanie, jeżeli jego wierzytelności są pewne, wymagalne i mają wartość pieniężną. Jeżeli majątek dłużnika nie wystarcza na pełne zaspokojenie roszczeń wierzycieli, istnieje możliwość zakwestionowania transakcji dokonanych w celu wyrządzenia wierzycielom szkody. Tego rodzaju transakcje, dokonane w okresie od zaprzestania płatności do rozpoczęcia procedury upadłościowej, obejmują: nieodpłatne przekazanie mienia; umowy, w których zobowiązania dłużnika znacznie przewyższają zobowiązania drugiej strony; przedterminową spłatę długów, których termin płatności jeszcze nie nadszedł; udzielenie zabezpieczenia dla wcześniej powstałych długów; a także każdą transakcję, w której druga strona była świadoma niewypłacalności dłużnika. Unieważnienie takich transakcji pozwala odzyskać mienie lub aktywa utracone przez dłużnika, co zwiększa masę likwidacyjną do zaspokojenia roszczeń wierzycieli i pokrycia kosztów przeprowadzenia procedury upadłościowej.

Jeśli masz jakieś pytania lub potrzebujesz wsparcia w zakresie międzynarodowej windykacji w Beninie, nasza firma jest gotowa udzielić naszej fachowej pomocy, aby skutecznie rozwiązać Twój problem finansowy. Skontaktuj się z nami, aby otrzymać dodatkowe informacje i profesjonalne wsparcie od naszych specjalistów.

13.12.2024

110