Kamerun’da alacak tahsilatı

Kamerun’da alacak tahsilatı prosedürü, borçlunun mali performansının, faaliyet alanının, şirketin geçmişinin, borcun belgesel kanıtlarının mevcudiyetinin, mevcut mahkeme davalarının ve icra prosedürlerinin ve borca itiraz etme olasılığının analizi ile başlar. Bu analiz, borcun tahsil edilmesi için kullanılacak stratejiyi oluşturur.

Borçluya karşı aktif bir mahkeme takibinin veya alacağın tahsiline ilişkin uygulanmamış mahkeme kararlarının bulunmaması ve borçlunun ticari faaliyetlerine devam etmesi halinde, yargı dışı tahsilat yolu tercih edilebilir hale gelmektedir.

Bu aşama, alacaklının taleplerini veya diğer olası uzlaşma seçeneklerini (örneğin, malların iadesi, borcun üçüncü bir tarafa devredilmesi, hizmet veya mal takası) ödemek için bir anlaşmaya varmak üzere borçlu ile aktif müzakereleri içerir. 

Borçlu ile etkileşim, ihbarın posta, e-posta, telefon veya kurye yoluyla gönderilmesinden hemen sonra başlar. Bu süreç, sürekli baskı uygulamak için borçlu ile yoğun iletişimi içerir. Temel amaç, borcun mümkün olan en kısa sürede tahsil edilmesini sağlamak için kilit karar mercileriyle temas kurmaktır.

Yargı dışı tahsilatın ortalama süresi 60 güne kadardır (taksitlendirme anlaşması vakaları hariç). Bu aşama beklenen sonuçları getirmezse veya ilk analizden sonra uygulanamayacağı anlaşılırsa, yargı yoluyla tahsilata başlamak gerekmektedir.

Kamerun Cumhuriyeti, yukarıda adı geçen kuruluşun tüm üye ülkeleri tarafından uygulamaya tabi olan, onaylanmış dokuz Tekdüzen Yasal Kanun içeren OHADA’nın (Afrika’da Ticaret Hukukunun Uyumlaştırılması Örgütü) üyesidir. Bu nedenle, adli alacak tahsilatı, icra ve iflas prosedürleri esas olarak ilgili Yeknesak Kanunların hükümlerine tabidir. 

Dava açmadan önce zamanaşımına dikkat etmelisiniz. Kamerun ulusal hukukuna göre genel zamanaşımı süresi 30 yıldır. OHADA genel ticaret kanunu hükümlerine göre tacirler arasındaki veya tacirler ile tacir olmayanlar arasındaki ticari işlemlerden doğan yükümlülükler beş yıl sonra sona erer. Zaman aşımı süresinin sona ermesinin sonuçları, yalnızca borçlunun talebi üzerine ilk ve temyiz mahkemesinde uygulanır. Borçlu alacaklının taleplerini tanıdığında zamanaşımı süresi kesilir. Kesintiden sonra zamanaşımı süresi yeniden işlemeye başlar. Zamanaşımı süresi tarafların anlaşmasıyla kısaltılabilir veya uzatılabilir. Ancak, bir yıldan daha az bir süreye indirilemez ve on yıldan daha fazla bir süreye çıkarılamaz. Taraflar ayrıca, karşılıklı mutabakatla, zamanaşımı süresinin durdurulması ve kesilmesi için nedenler listesine ekleme yapabilirler.

Kamerun Cumhuriyeti’nde borcun adli yollardan tahsil edilmesi normal mahkeme süreci ve ödeme emri çıkarılması yoluyla yapılır.

Olağan mahkeme işlemleri bir celpname düzenlenmesiyle başlatılır. Tarafın mahkemenin bölgesel yargı yetkisi dahilinde olması halinde, celbin duruşmadan en az sekiz gün önce tebliğ edilmesi gerekir. Belirtilen süre şu şekilde artırılır: Kamerun’un diğer bölgelerinde bulunan kişiler için otuz gün; Avrupa ve Afrika’da bulunan kişiler için iki ay; Amerika’da ikamet eden kişiler için üç ay; diğer tüm ülkelerde bulunan kişiler için dört ay.

Belirlenen günde tarafların bizzat veya temsilcileri aracılığıyla hazır bulunmaları gerekmektedir. Borçlunun gündemde belirtilen günde gelmemesi halinde, alacaklının toplantıyı ertelemeyi kabul etmemesi halinde, dava onun katılımı olmadan görüşülecektir. Borçluya celp tebliğ edilmemişse hakim ikinci celbin tebliğine karar verir.

Alacaklının Kamerun’da ikamet etmemesi halinde davalı, alacaklının sorumlu olabileceği masraf ve zararları karşılamak üzere alacaklıdan teminat sağlamasını talep edebilir. Kefalet miktarı mahkeme kararıyla belirlenir. Rehin verilinceye kadar borçlu, alacaklının taleplerine karşı savunma yapmama hakkına sahiptir. 

Duruşmadan üç gün önce tarafların iddialarını ve sonuçlarını mahkemeye ve karşı tarafa sunmaları gerekmektedir. Duruşma gününde mahkeme tarafları dinler ve davanın tüm şartlarının açık olması halinde mahkeme aynı toplantıda karar verebilir. Tarafları dinledikten sonra dava karara hazır değilse mahkeme hazırlık soruşturması yapılmasına karar verir.

Hazırlık soruşturması sırasında mahkeme olguları ve belgeleri doğrular, tarafları ve tanıkları sorguya çeker, bilirkişi atar ve diğer usul konularını karara bağlar. Soruşturma tamamlandıktan sonra, mahkeme taraflar arasında bir müzakere yürütür ve nihai kararı verir.

Ödeme emri verme süreci, OHADA Borç Uzlaştırma Yasası’na tabidir ve bir sözleşme, ciro edilebilir senet veya çek kapsamında oluşan borçların tahsili için kullanılır. Prosedürü başlatmak için alacaklının, borcun varlığını doğrulayan belgeleri ekleyerek ödeme emri için mahkemeye başvuruda bulunması gerekir. Mahkeme, sunulan belgeleri inceledikten sonra iddiaların kısmen veya tamamen haklı olduğunu tespit ederse, belirtilen tutarın ödenmesine karar verir. Başvurunun tamamen veya kısmen reddedilmesi durumunda, mahkeme kararı temyize tabi değildir ve alacaklı, menfaatlerini ancak genel adli prosedür çerçevesinde talepte bulunarak koruyabilir.

Başvuru ve ödeme emrinin onaylı kopyalarının borçluya üç ay içerisinde tebliğ edilmesi gerekmektedir. Bu şartın yerine getirilmemesi durumunda ödeme emri hukuki geçerliliğini kaybeder. Borçlu, belgeleri aldıktan sonra ya borcunu 15 gün içinde ödemek ya da aynı süre içerisinde itirazda bulunmakla yükümlüdür. İtiraz olmaması durumunda ödeme emri icra belgesi haline gelir. Borçlunun itirazı halinde hâkim uzlaştırma işlemlerini yürütür. Bir anlaşmaya varılırsa, her iki tarafça imzalanmış, bir nüshası icra gücüne sahip olan bir uzlaşma kanunu hazırlanır. Uzlaşma sağlanamadığı takdirde mahkeme, itirazda bulunan borçlunun gıyabında olmasa dahi davayı esastan değerlendirerek karar verir. Böyle bir mahkeme kararı, çekişmeli yargılamaların ardından çıkarılan bir kanun hükmündedir ve orijinal ödeme emrinin yerine geçer.

İlk derece mahkemesinin kararına istinaf mahkemesinde itiraz edilebilir. İtiraz süresi üç aydır ve bu süre yukarıda belirtilen uzak süreler kadar uzatılır. Temyiz Mahkemesinin kararına, itiraz edilen karar tarihinden itibaren üç ay içinde Kamerun Yüksek Mahkemesinde itiraz edilebilir. Yüksek Mahkemenin kararı kesindir ve yeniden temyize tabi değildir.

Mahkeme kararının yürürlüğe girmesinden sonra alacaklının icra prosedürünü başlatması gerekir. Bir karar 30 yıl içinde uygulanabilir. Mahkeme kararının zorunlu icrası kapsamında, alacaklının talepleri şu yollarla karşılanabilir: borçlunun hesaplarındaki paranın haczi ve tahsili; borçlunun taşınır ve taşınmaz mallarının haczedilmesi ve ardından satışı; değerli evrakların haczi ve müsaderesi; borçlunun üçüncü şahısların elinde bulunan mallarının haczi ve müsaderesi.

Alacak tahsilinin alternatif bir yöntemi de borçlu hakkında iflas işlemlerinin başlatılmasıdır. Kamerun Cumhuriyeti’nde bu prosedür, Tek Tip İflas Kanunu OHADA’ya tabidir. Alacaklı, alacaklarının tartışmasız, likit ve ödenebilir olması halinde iflası başlatabilir. Borçlunun malvarlığının tüm alacaklıların alacaklarını karşılamaya yetmemesi halinde kanun, borçlunun alacaklıları zarara uğratmak amacıyla yaptığı işlemlerin iptali olanağını öngörmektedir. Ödemelerin durdurulması ile iflas işlemlerinin başlaması arasındaki dönemde gerçekleştirilen bu tür işlemler şunları içerir: mülkün karşılıksız devri; borçlunun yükümlülüklerinin diğer tarafın yükümlülüklerini önemli ölçüde aştığı anlaşmalar; henüz vadesi gelmemiş borçların erken ödenmesi; önceden var olan yükümlülükler için teminat sağlanması; karşı tarafın borçlunun mali iflasını bildiği herhangi bir işlem. Bu tür işlemlerin iptali, borçlunun kaybettiği mülk veya varlıkların iadesine olanak tanır, bu da alacaklıların taleplerini karşılamak ve iflas prosedürüyle ilgili maliyetleri karşılamak için tasfiye kütlesinin artmasına yardımcı olur.

Kamerun’da uluslararası borç tahsilatı konusunda herhangi bir sorunuz varsa veya desteğe ihtiyacınız varsa şirketimiz, mali sorununuzu etkili bir şekilde çözmek için uzman yardımımızı sağlamaya hazırdır. Uzmanlarımızdan ek bilgi ve profesyonel destek almak için bizimle iletişime geçin.

17.12.2024

114